We zijn in 2026 aan het terugblikken op bijzondere nieuwe auto's van toen die dit jaar een halve eeuw oud worden. En bijzonder, dat is deze Aston Martin Lagonda zeker! Hij zit vol voor die tijd moderne elektronica, een beetje te vol, overduidelijk!
Hoe zag het aanlooptraject eruit?
Zoals wel vaker het geval is bij auto’s die gaandeweg een iconische status krijgen, is de Aston Martin Lagonda een indirect gevolg van financiële problemen. Het Aston Martin van de jaren 60 en 70 is een heerlijk Brits en fantastisch stijlvol merk, maar dat brengt niet noodzakelijkerwijs voldoende geld in het laatje. Onder het credo ‘erop of eronder’ bedenkt Aston Martin zijn vierdeursmodel, in de hoop een breder publiek aan te spreken, meer auto’s te verkopen en de solvabiliteit te verbeteren. De eerste Aston Martin Lagonda verschijnt al in 1974. Waar die Series 1 (foto) nog een traditionele Aston Martin is op basis van de bestaande Aston Martin V8, is de totaal andere Series 2 van 1976 een compleet nieuw en eigen ontwerp met een even hoekige als controversiële carrosserie. De naam ‘Lagonda’ komt niet zomaar uit de lucht vallen. Lagonda is een Brits automerk dat met geboortejaar 1906 nota bene ouder is dan Aston Martin. Het maakt vooral voor de Tweede Wereldoorlog furore met indrukwekkende en luxueuze automobielen, maar komt in 1947 in handen van Aston Martin-eigenaar David Brown, wiens initialen nog altijd op Aston Martins prijken. Sindsdien keert de naam ‘Lagonda’ af en toe terug op een auto, om even zo vaak weer te verdwijnen. Ook de Lagonda uit dit verhaal heeft meer Lagonda-logo’s dan Aston Martin-logo’s, hoewel Aston Martin zelf naar de auto verwijst met ‘Aston Martin Lagonda’. In latere tijden wordt ‘Lagonda’ steevast gebruikt voor vierdeurs sedans.
Hoe werd hij onthaald door pers en publiek?
Het model ziet er voor een vierdeurs sedan ongekend exotisch uit. De door William Towns ontworpen carrosserie is 5,30 meter lang, 1,82 meter breed en slechts 1,30 meter hoog en wordt vanwege zijn relatief korte wielbasis, puntige neus en kont en enorme overhangen soms vergeleken met een miereneter. Maar dan wel een zeer indrukwekkende en bovendien complexe miereneter, waarvan de ontwikkeling in 1976 nog verre van gereed is. Pas in 1978 durft Aston Martin het aan om het eerste exemplaar af te leveren aan een klant, voor de ogen van de daartoe uitgenodigde pers. Helaas verloopt het evenement niet zoals gehoopt: door een probleem met de elektronica kan de auto niet zelf rijden. De oplossing van het probleem levert nog eens een jaar werk op en dus wordt de eerstvolgende Lagonda pas in 1979 afgeleverd. Beschamend voor Aston Martin, maar veelzeggend voor de Lagonda, die later berucht wordt om zijn (on)betrouwbaarheid. Toch is er meteen best enige interesse, vooral vanuit de rijke delen van het Midden-Oosten.
Hoe revolutionair was hij eigenlijk?
In feite is het interieur zijn opvallendste kant. Aston Martin wil dat de Lagonda ook in technisch opzicht ronduit futuristisch is. Terugkijkend kunnen we gerust vaststellen dat dit gelukt is, of toch tenminste deels. De Aston Martin krijgt een voor die tijd zeer geavanceerde IMP-16-microprocessor mee voor de aansturing van het dashboard en allerlei bedieningselementen, die grotendeels digitaal zijn. Het instrumentarium is een bonte verzameling cijfertjes en lampjes en daaronder, maar ook in de deur zit een hele reeks aanraakgevoelige toetsen voor onder meer verlichting, klimaatregeling en stoelverstelling. Prachtig, maar zeer gevoelig voor storingen en door zijn alomvattendheid enorm problematisch. In de loop der jaren wordt het dashboard van de Lagonda steeds conventioneler en maken de digitale toetsen plaats voor conventionele knoppen. De aandrijflijn en het onderstel zijn aanzienlijk minder vooruitstrevend. De Lagonda staat op redelijk conventionele veren en dempers en onder de lange, lage motorkap ligt een 5,3-liter V8 die samenwerkt met een drietrapsautomaat van Chrysler.
Wat waren de keuzes bij de marktintroductie?
Als de gewaagde keuze voor een Aston Martin Lagonda eenmaal is gemaakt, dan rest er voor de koper alleen nog de keuze van opties en kleuren. Er is één motor en één carrosserievariant en hoewel Aston Martin volgens de folder nog de keuze biedt tussen automaat en handbak, zijn er in de praktijk naar verluidt geen handgeschakelde Lagonda’s geleverd. Later verschijnen er onder leiding van Aston Martins eigen carrosseriebouwer Tickford nog veel exclusievere en ook verlengde Lagonda’s. Maar dat is in de jaren 80, ver voorbij de marktintroductie. In alle gevallen krijg je een uiterst bijzondere en dure auto, waarvoor 2.200 manuren nodig zijn om hem te maken.
Wat waren zijn concurrenten?
Potentiële kopers twijfelen vaak tussen deze auto en modellen van Ferrari en Rolls-Royce. De Maserati Quattroporte mogen we als stamvader van de ultrasportieve én ultra-luxe-sedan natuurlijk evenmin vergeten. Met een prijskaartje dat rond 1980 in het Verenigd Koninkrijk al is gestegen naar zo’n 50.000 pond, zit de Aston Martin echter hoger in de markt. Hij opereert op dat vlak ergens tussen een Ferrari 400 en een gloednieuwe Bentley of Rolls-Royce in. Of, om het in aardsere termen te zeggen: met die prijs kost de Aston Martin grofweg tweemaal wat een gemiddeld woonhuis in het Verenigd Koninkrijk destijds opbrengt …
Nog bijzonderheden tijdens zijn levensloop?
Waar het bij de Series 1 en Series 2 om compleet verschillende auto’s gaat, zijn de Lagonda’s van de Series 2, 3 en 4 andere versies van dezelfde auto. De Series 3 brengt onder meer brandstofinjectie en een gewijzigd interieur, de Series 4 (foto) is een serieuze facelift. Modellen vanaf 1987 zijn daarmee flink minder hoekig en hebben een stevig afwijkende neus en kont, zonder klapkoplampen en met een lage ‘lichtstrip’ achter. In 1989 is het over en uit, na in totaal slechts 645 exemplaren. Toch is deze Aston Martin Lagonda met afstand de meest voorkomende in zijn soort. Voor dit model is er immers al de Series 1, waarvan er slechts zeven zijn gebouwd. Na de Lagonda verschijnt er een Virage Lagonda als sedan en stationwagon en in een extreem kleine oplage. In 2015 presenteert Aston Martin opnieuw een indirecte opvolger van de Lagonda, de Lagonda Taraf. Die auto is met 120 exemplaren eveneens nog exclusiever dan ‘de’ Lagonda.
Welke uitvoering spreekt het meest tot de verbeelding?
De ultieme Lagonda is voor puristen ongetwijfeld een zo vroeg mogelijk exemplaar, met alle digitale rariteiten en de daarmee gepaard gaande problemen. Maar van de drie modelseries is de laatste de zeldzaamste. In de praktijk leveren die dan ook het meeste geld op. Zeldzame Tickford-aankleding in de vorm van uiterlijke opsmuk of nog meer luxe, draagt soms bij aan de prijs van vroegere exemplaren. Een door Tickford verlengde Lagonda is ongetwijfeld de speciaalste variant met slechts vier gebouwde exemplaren, maar in alle eerlijkheid is iedere Lagonda uiterst bijzonder.
Wat is de impact van de Aston Martin Lagonda geweest?
Het digitale instrumentarium is een primeur voor de Lagonda en is inmiddels al weer jaren de standaard in autoland. Het futuristische design zet het tot dan toe behoudende Aston Martin op de kaart als een meer dan moderne autobouwer en de exotische looks en prestaties van de Lagonda – hij is zelfs even de snelste sedan ter wereld – laten zien dat een vierdeurs sedan wel degelijk net zo spectaculair kan zijn als een echte supercar. Daarnaast stellen verschillende bronnen dat de Lagonda wel degelijk een verbetering in de financiële situatie van Aston Martin heeft gebracht, hoewel de hoge ontwikkelingskosten en latere problemen met de auto dat effect hebben afgezwakt.
Aston Martin Lagonda
Hoeveel zijn er nog over in Nederland?
Volgens Vinacles staan er precies tien Lagonda’s van deze serie op Nederlands kenteken. De oudste is van 1980, de laatste van 1992. Die is dus van ruim na de productiestop in 1990 en staat op het moment van schrijven te koop voor € 175.000. Het is een uiterst bijzondere auto, maar het kan nog specialer. In Nederland kun je ook een stationwagonversie en een tweedeurs cabrioletvariant van deze Lagonda aantreffen. Beide zijn door hun eigenaren zelf verbouwd, volstrekt uniek en hebben op het moment van schrijven gewoon een geldige apk.
