De rijhulpsystemen in moderne auto’s zijn bij slecht weer minder betrouwbaar dan fabrikanten beweren. Dat toont nieuw onderzoek van de Belgische mobiliteitsorganisatie Touring en de Duitse ADAC aan.
Wie vandaag een nieuwe auto koopt, krijgt er een leger aan onzichtbare hulptroepen bij. Camera’s, radars en zelfs lasersensoren houden de weg in de gaten om in te grijpen wanneer jij dat niet doet. Maar hoe betrouwbaar zijn die systemen in extreme weersomstandigheden? Mobiliteitsorganisatie Touring nam de proef op de som in samenwerking met de Duitse automobielclub ADAC.
De onderzoekers stelden zes moderne wagens met verschillende technologieën bloot aan kritieke scenario’s, zoals een overstekende voetganger terwijl de wagen 30 kilometer per uur rijdt. De resultaten, behaald in een hightechweerkamer die zware regen en dichte mist simuleerde, zijn ontnuchterend. "Mist blijkt de grote achilleshiel te zijn van de huidige sensortechnologie", stelt Joost Kaesemans van Touring vast. "Bijna alle testvoertuigen faalden in scenario’s met dikke mist."
BYD valt door de mand
Vooral de Chinese BYD Seal presteerde aanzienlijk minder goed onder alle weersomstandigheden. Bovendien liet dat model de bestuurder in het ongewisse over de beperkte werking van de sensoren. De Tesla Model Y, die volledig vertrouwt op camera’s, gaf dan weer altijd een waarschuwing, maar kon niet alle botsingen in de mist vermijden.
De Mercedes CLA deed het wel goed in de mist, maar liet steken vallen bij een overstekende voetganger in lichte regen. De Subaru Impreza viel op door zijn heldere communicatie: de auto geeft duidelijk aan wanneer hij ‘het niet meer weet’.
Remmen zonder reden
Voor mobiliteitsexpert van Het Laatste Nieuws Brecht Vanhaelewyn zijn de bevindingen niet verrassend. "Iedereen weet dat die systemen niet perfect werken”, zegt hij. Volgens hem is niet alleen het niet-ingrijpen een probleem, maar ook te vaak ingrijpen. "De tests kijken nooit naar de zogeheten false positives: de momenten waarop je auto een vals alarm geeft en plots remt zonder reden, bijvoorbeeld voor een schaduw of natte wegmarkering. Dat gebeurt in de praktijk desondanks ontzettend vaak.”
Met alle gevolgen van dien. "Zo leer je als bestuurder om alarmsignalen te negeren. Als je auto voor de tiende keer onterecht alarm slaat, reageer je de elfde keer niet meer, ook al is het dan wel menens. Ten tweede kan een onnodige en agressieve noodstop van je auto een kop-staartaanrijding veroorzaken. Een veiligheidssysteem dat zich onveilig gedraagt, is een systeem dat we eigenlijk niet in onze auto’s willen, ook al is het door de EU verplicht gemaakt.”
Chinese merken
De meeste auto’s vertrouwen vandaag op systemen die camera’s en radartechnologie combineren. Hoe goed die reageren bij slecht weer, varieert aanzienlijk. Systemen die enkel op basis van camera’s werken, presteren goed bij slecht weer, maar reageren in dichte mist te laat.
Lasersensoren vormen een derde technologie. Light detection and ranging, kortweg LiDAR, scant de omgeving met laserimpulsen en geldt als de heilige graal voor autonoom rijden. Die technologie is inderdaad accurater dan een klassieke radar, maar heeft ook haar beperkingen: in dichte mist hebben de lasers last van reflecties op waterdruppels of andere reflecterende oppervlakken.
LiDAR nog niet wijdverbreid
Bovendien drijft de technologie de kostprijs van auto's fors op en verbetert ze het design niet. "Autofabrikanten kunnen LiDAR momenteel niet onzichtbaar inbouwen”, legt Vanhaelewyn uit. "Het ziet eruit als een taxiplaatje boven de voorruit. Omdat het zo zichtbaar en duur is, verwacht de consument een enorme sprong voorwaarts qua veiligheid.”
Maar dat valt tegen in de praktijk. "Merken als Volvo hebben de lancering van modellen zoals de EX90 zelfs moeten uitstellen door problemen met de software achter de LiDAR. Vandaag zie je vooral Chinese merken zoals NIO ermee uitpakken, maar een echte revolutie blijft voorlopig uit.”
Geen excuus
Hoe begeef je je met die rijhulpsystemen dan toch zo veilig mogelijk in het verkeer? Mobiliteitsorganisatie Touring en onze expert zijn het erover eens: zie ze niet als een automatische piloot, maar als een hulpmiddel met duidelijke beperkingen. "De huidige sensortechnologie presteert onder slechte weersomstandigheden niet beter dan een alerte menselijke bestuurder”, zegt Joost Kaesemans. "Technologie is nooit een excuus om minder aandachtig te zijn.”
De EU verplicht dat je auto de veiligheidssystemen telkens activeert bij het opstarten. Dat leidt vaak tot irritatie. Vanhaelewyn: "Sommige merken maken het uitschakelen van storende systemen heel omslachtig via diepe menu’s. Renault pakt het goed aan met de My Safety Switch: je stelt je voorkeuren één keer in en met twee drukken op de knop na het starten staan de instellingen weer zoals je wilt.”
Houd je sensoren schoon
Tot slot geeft hij nog tips om in het achterhoofd te houden. "Een modderspat of een laagje ijs kan een camera of radarsensor volledig blokkeren. Bij slecht weer is het verstandig om de sensoren regelmatig te reinigen. Ze zitten vaak in de grille of achter de voorruit bij de achteruitkijkspiegel. Ook kan je auto onverwacht remmen door een fout alarm. Hou je voet daarom altijd stand-by om het over te nemen.”
De foto boven dit artikel is puur ter illustratie.
