Klassiekers Supercars jaren 60 DB4 3500 GTI
 
Vergelijkende test

Dit waren supercars in de sixties, en die vragen om spierballen

Dubbeltest Aston Martin DB4 (1963) – Maserati 3500 GTI Sebring (1963)

De overeenkomsten tussen deze Maserati 3500 GTI Sebring en Aston Martin DB4 betreffen niet alleen hun specificaties en bouwjaar, maar ook de herkomst van hun hardware. Want net als de Aston Martin heeft de Maserati vooral Britse techniek onder zijn Italiaanse jas. Een vergelijking van twee sixties supercars.

“Eigenlijk is dit een Engelse auto met een Italiaanse carrosserie”, zo zou een hoge functionaris van Maserati in 1960 tegenover een Brits automagazine hebben verklaard. De beste man doelde niet op de motor, die zo Italiaans is als Parmigiano Reggiano, maar op de vele componenten die de technici van ‘zijn’ merk in Engeland hadden ingekocht. Ga maar na: de remmen kwamen van Girling, de voorwielophanging kwam van ­Jaguar, de achteras van Salisbury, de elektronica (en later ook het brandstofinjectiesysteem) van Lucas, de instrumenten van Jaeger en het leer van Connolly. In Duitsland hadden de Italianen met succes bij ZF gewinkeld, waar een vijfversnellingsbak werd betrokken. De DB4 was eveneens het resultaat van internationale samenwerking, omdat Aston Martins toenmalige Amerikaanse chef John Wyer het tekenen van het koetswerk van het nieuwe model had uitbesteed aan de Italiaanse kunstenaars van Touring. Zo kan het dus gebeuren dat er voor een vergelijkende test twee auto’s klaarstaan die meer overeenkomsten hebben dan aanvankelijk gedacht. Dat geldt alleen al voor het bouwjaar, want beide komen uit 1963.

Klassiekers Supercars jaren 60 DB4 3500 GTI

Alsof we een dubbeltest in het verleden maken

Het lijkt wel alsof we terug in de tijd zijn gegaan en bij de respectieve importeurs nieuwe testauto’s hebben opgehaald, nuchter bij elkaar gezocht op basis van prijs, prestaties, ­afmetingen en marktsegment. 

Om op de uitnodiging in te gaan met beide auto's te gaan rijden is wel een moment om even bij stil te staan. Alsof er wordt aangebeld door een jonge Sophia Loren én Honor Blackman, laatstgenoemde in haar rol van Bond-girl Pussy Galore. De eerste meters met beide supersterren helpen mij echter subiet uit die droom. De auto’s zijn weliswaar even welgevormd als de vrouwelijke filmsterren van weleer, maar in de praktijk blijken het eerder stugge, rauwe kerels die je in de kroeg uitdagen voor een potje armworstelen. En dat op luidruchtige wijze, want vanaf stationair toerental laten de zescilinders al flink van zich ­horen.

Klassiekers Supercars jaren 60 DB4 3500 GTI

Zes-in-lijn, twee nokkenassen

Aston Martin en Maserati pasten dezelfde motorconstructie toe, dat wil zeggen zes cilinders in lijn met daarboven telkens twee nokkenassen. De Maserati heeft 3,5 liter inhoud en 235 pk, de Aston Martin 3,7 liter en 240 pk. Het koppel van de Brit piekt wat eerder en is wat hoger dan dat van de Italiaan, maar de verschillen zijn klein: met 325 Nm bij 4.250 toeren is de DB4 net wat meer mans dan de Sebring, die 314 Nm bij 4.800 tpm heeft te vergeven. De Sebring heeft als enige een dubbele ­ontsteking en heeft bovendien als eerste Italiaanse auto een injectiesysteem; de DB4 heeft dubbele SU-carburateurs.

a href=

Aston Martin DB4

Maserati 3500 GTI Sebring

Maserati 3500 GT

De Italiaanse motor leverde de wanhopige eigenaars heel wat problemen op. Het starten was een procedure voor geduldige lieden, omdat er met nauwkeurig getimede tussenpozen handmatig een reeks brandstofpompen moest worden ingeschakeld, en uiteindelijk ook het injectiesysteem. Deed je dit niet goed, dan moest je wachten tot de aanwezige benzine was verdampt en van vooraf aan beginnen. Was het systeem eindelijk bereid om een stroom benzine richting de cilinders te pompen, dan was er een tweede hobbel te nemen: de zuigers zijn in koude toestand te smal (oftewel nog niet uitgezet), waardoor de benzine langs de schraapveren sijpelde en zich met de motorolie vermengde. Vlot warmrijden was de juiste remedie, koud afzetten een kleine ramp.

Loopt de zaak eenmaal, dan is er geen vuiltje meer aan de lucht. De eigenaar van dit exemplaar heeft de oorspronkelijke brandstofpompen laten vervangen door moderne. Een goede zet, want tijdens de fotosessie moeten de motoren tientallen keren worden aan- en afgezet en dat levert geen enkel probleem op. De DB4 is met zijn carburateurs de vlotste starter; een enkel slingertje van de startmotor is genoeg om de Brit tot leven te wekken. Je wordt dan getrakteerd op een verrukkelijk dik geluid. Een mooie, sonore en volle brom, echt een genot voor het oor. De Maserati start wat trager en laat aanvankelijk een hees, ondefinieerbaar geluid horen. Pas wanneer het gaspedaal omlaag gaat, komt het kenmerkende timbre van de zescilinder lijnmotor naar voren. En hoe! De Maserati klinkt een stuk venijniger en agressiever dan de Brit.

Klassiekers Supercars jaren 60 DB4 3500 GTI

Maserati sneller, want lichter

De snelst accelererende auto is volgens de fabrieksgegevens de Maserati, die een seconde eerder bij 100 km/h arriveert. De verklaring moet worden gezocht in het feit dat de Sebring met 1.370 kg exact 200 kg lichter is dan de DB4. Op de motorkap van laatstgenoemde mag dan wel tweemaal het iconische woordje Superleggera staan (een handelsmerk van Touring), maar een lichtgewicht is de auto allerminst. Touring bouwde veel auto’s volgens dit gepatenteerde recept, dat een raamwerk van dunne, stalen buizen behelsde met daaraan aluminium panelen vastgemaakt. Wat vooral pleit voor deze constructie, is de soliditeit ervan, een term die niet moet worden verward met duurzaamheid of kwaliteit. De twee genoemde materialen verdragen elkaar van nature niet, zodat roest een wetmatigheid is. Deze Aston Martin voelt echter rock solid aan. Het symboliseert ook de schitterende, als nieuwe staat waarin de 64 jaar oude auto verkeert.

Dat kwalitatieve gevoel is er eveneens in de Maserati, die niet door Touring, maar door Vignale is ontworpen en gebouwd. Daarom is de term Superleggera ook nergens op de carrosserie te vinden, ­hoewel de constructie van de auto vergelijkbaar is. De voorwielophanging is vooraan van dezelfde opzet, met draagarmen, schroefveren en telescoopschokdempers. Achteraan hebben beide auto’s een starre as, met bij de Maserati telescoopschokdempers en bladveren, en bij de Aston Martin armschokdempers en schroefveren, alsmede een watt-stang en in lengterichting geplaatste reactiestangen die voor extra wielgeleiding zorgen.

Aston Martin DB4

Aston Martin DB4

Maserati 3500 GTI Sebring

Maserati 3500 GT

Armworstelen, beide hebben geen stuurbekrachtiging

Armworstelen zeiden we al, en dat deden we vanwege de afwezigheid van stuurbekrachtiging op deze wagens. De spierkracht die je nodig hebt om de voorwielen je wil op te leggen, valt rijdend nog wel mee, maar met bekrachtiging zou je vooral een directere overbrenging kunnen realiseren. De DB4 is de scherpste stuurder van de twee. Een verdraaiing van het enorme, houten stuurwiel levert sneller een koerswijziging op. Pas wanneer je door krappe bochten gaat sturen, valt op hoeveel je aan het immense rad moet draaien om de bocht te halen.

Hetzelfde geldt voor de Sebring, waarvan het stuurwiel (van bakeliet) nog groter is en in alle gevallen tegen de benen van de bestuurder duwt. Schakelen moet in beide auto’s omzichtig gebeuren, wat niet wegneemt dat die handeling een groot genoegen is. Henk doceert voorafgaand aan de rit dat het vooral rustig moet gebeuren, op een manier waarbij de pook vanzelf zijn weg zoekt. Dat geldt zeker voor het inschakelen van de ongesynchroniseerde eerste versnelling van de Aston Martin, die met luid gekraak protesteert tegen een bruuske behandeling. Stil schakelen wordt zo een flinke klus voor mijn ongeoefende linkerhand (want een rechtsgestuurde wagen). Voor de derde en vierde versnelling moet het tamelijk fragiele pookje een flink stuk naar links verhuizen, waar de twee gangen moeiteloos te vinden zijn.

Maserati paste een vijfbak toe met een standaard schakelschema. Net als in de Aston Martin proef je hier het genoegen van écht mechanisch schakelen, waarbij je handpalm in directe verbinding staat met de schakelmoffels waarmee je de juiste overbrengingen selecteert. 
In de Sebring tref je nog kortere slagen én een versnelling ­extra om mee te spelen. Fantastisch.

Aston Martin DB4

Aston Martin DB4

Maserati 3500 GTI Sebring

Maserati 3500 GT


De DB4 is een iets ouder ontwerp (1959 versus 1962), maar dat valt nu niet op. Het grootste verschil zien we aan de achterzijde, waar Touring de DB4 duidelijk een fastback heeft gegeven, en Vignale de Sebring meer als een coach heeft getekend, oftewel met een getrapte achterzijde, zoals een sedan. Het maakt de DB4 wat kenmerkender om te zien. In deze Series 5 heeft hij een hoger dak en een langere cabine. Dat draagt misschien niet bij aan de verbluffende intrinsieke schoonheid van de oer-DB4, maar het verschaft de boomlange eigenaar in ieder geval wel de verlangde bewegingsvrijheid. Waar de DB4 als verschijning in het geheel wat sierlijker en flegmatieker is, om niet te zeggen laid-back, is de Sebring de ambitie zelve. Echt een gangmaker van de eerste orde. Kijk naar zijn koetswerklijnen, die eerder voorover neigen dan achteroverleunen. Het is de meest temperamentvolle van de twee. Zo doen Aston Martin en Maserati ­volledig recht aan de volksaard van hun beider land van herkomst. Kiezen is een kwestie van smaak; ondergetekende gaat voor de DB4 vanwege zijn romigere motor, fijnere besturing en de onweerstaanbare schoonheid van het koetswerk.

Klassiekers Supercars jaren 60 DB4 3500 GTI

Modelgeschiedenis Aston Martin DB4

Aston Martin introduceerde de DB4 als opvolger van de DB MkIII. De introductie vond in hetzelfde jaar plaats als waarin het merk de 24 Uur van Le Mans won: 1959. De DB4 was een totaal andere auto dan zijn voorgangers; het model luidde een nieuw hoofdstuk in voor het merk. Alles was nieuw, van de Italiaanse carrosserie, de Superleggera-bouwwijze tot de in eigen huis ontwikkelde, geheel lichtmetalen zescilinder lijnmotor van 3,7 liter en 240 pk. Tot 1963, het jaar waarin de opvolger DB5 verscheen, liet de Aston Martin de DB4 vijfmaal evolueren, waarbij stelselmatig verbeteringen werden doorgevoerd. Er kwamen ook convertibles en een snellere Vantage-variant met 266 pk. Het topmodel was de extra sportieve en snelle DB4 GT, die met zijn vermogen van 302 pk was voorbestemd om het op circuits tegen de Ferrari 250 SWB op te nemen.

Klassiekers Supercars jaren 60 DB4 3500 GTI

Modelgeschiedenis Maserati 3500 GT 

Maserati verraste in 1957 met de 3500 GT, een sportwagen met de genen van de 300S, een raszuivere racewagen. De motor en andere componenten werden geschikt gemaakt voor gebruik in een snelle 2+2 GT, die via Europese en Amerikaanse kopers de zeer noodzakelijke nieuwe inkomsten moest genereren. De 3500 GT, die een carrosserie had van Touring, kreeg in 1962 gezelschap van de 3500 GTI, waarbij de laatste letter stond voor Iniezione, oftewel injectie. Het was de eerste Italiaanse auto met brandstofinspuiting. Op basis van de 3500 GTI met vijfbak bouwde Maserati vanaf 1962 de iets compactere en nog sportievere 3500 GTI Sebring (ook als GTIS aangeduid). De naam verwees naar het Amerikaanse circuit waar Maserati de 12-uursrace had gewonnen. De carrosserie was ditmaal van Vignale. De Sebring werd in 1965 opgevolgd door de Sebring Series II, die een in detail veranderde carrosserie had, waarmee het model uiterlijk beter aansloot bij het intussen geïntroduceerde vierdeurs topmodel Quattroporte. De motorinhoud steeg naar 3,7 en later 4 liter. Het model bleef in het gamma tot 1968.

Klassiekers Supercars jaren 60 DB4 3500 GTI

Technische gegevens Aston Martin DB4

Motor • 6-cil. in lijn
Cilinderinhoud • 3.670 cc
Max. vermogen • 179 kW/240 pk bij 5.800 tpm
Max. koppel • 325 Nm bij 4.250 tpm
Topsnelheid* • 230 km/h
0-100 km/h* • 8,5 s
Afmetingen (l x b x h) • 4,47 x 1,66 x 1,35 m
Wielbasis • 2,50 m
Gewicht • 1.570 kg

Technische gegevens Maserati 3500 GTI Sebring

Motor • 6-cil. in lijn
Cilinderinhoud • 3.485 cc
Max. vermogen • 173 kW/235 pk bij 5.800 tpm
Max. koppel • 314 Nm bij 4.800 tpm
Topsnelheid* • 230 km/h
0-100 km/h* • 7,5 s
Afmetingen (l x b x h) • 4,47 x 1,66 x 1,35 m
Wielbasis • 2,50 m
Gewicht • 1.370 kg

Deze test is eerder gepubliceerd in AutoWeek Classics

Foto's Fons Klappe

Lees ook

Lezersreacties (1)

Reageren

Maak melding van misbruik

Let op! Deze functie is niet bedoeld om zelf een commentaar toe te voegen. Optioneel kun je er een opmerking bij plaatsen.

Er is iets mis gegaan. Probeer het later nog eens of e-mail ons.