Grafrede

Maybach is dood. Na maanden kwakkelnieuws heeft Daimler-CEO Dieter Zetsche de streep getrokken. Let op wat hij zegt: "Een opvolger van de huidige Maybach ontwikkelen zou niet zinvol zijn. De volgende S-klasse is in alle opzichten zo'n overtuigende auto dat hij de Maybach-modellen kan vervangen". Daarmee erkent hij stilzwijgend het zelfbevlekkende effect van het Maybach-concept op het Daimler-portfolio. Weliswaar was de Maybach geen concurrent van de S-klasse, hij degradeerde hem in de Mercedes-hiërarchie formeel tot second best. Dat had ondenkbaar moeten blijven. De S moet als topmodel altijd de maatstaf zijn.

Daarmee is de verklaring voor het Waterloo van deze superwagen niet compleet. Lag het aan het design? Geen obstakel voor kapitaalkrachtigen die het beste willen. Aan de prijs? Die had als waarmerk van zijn exclusiviteit juist in zijn voordeel moeten werken.

Er zijn altijd duizend oorzaken, maar de achilleshiel van deze meesterlijke auto's was geloof ik toch dat Maybach een kunstmatige traditie vertegenwoordigde. Wat je kreeg was een super-Benz met een Maybach-label; het was brand engineering op zijn exclusiefst. Het had alleen een Maybach kunnen zijn wanneer het echte Maybach niet ten onder was gegaan. Een mythe schep je niet met een greep uit de merkrechtensafe, een mythe ontstaat - en wat sterft laat je rusten. Hoe geweldig die Bugatti Veyron ook gemaakt is, het is pronken met Ettores veren, grandioze lijkenpikkerij. Horacio Pagani, dát is een vent.

Verder: hoe moest Mercedes Maybach aan de man brengen? Je zet zo'n auto niet via de reguliere kanalen in de markt. Een Maybach-commercial is per definitie belachelijk. Superioriteit behoort vanzelf te spreken: Grand Cru verdraagt geen krans. Toch moet zelfs zo'n auto op de een of andere manier zijn plaats in de autosamenleving zien te vinden, en de pest met deze nieuwkomer was dat hij te ver boven het grauw uittorende om waar dan ook te kunnen aarden. Hij kwam als fenomeen niet tot leven. Een Maybach wordt nooit Auto van het Jaar. Hij wint nooit een Autoweek Tevredenheidstrofee. Op autoweek.nl is geen Maybach-review te vinden. Je kwam op feestjes nooit een enthousiaste Maybach-rijder tegen. Je zag hem nooit op de weg. Je ziet ook nooit een Phantom rijden, maar Rolls-Royce was al een mythe, en een echte. Maybach was en bleef een verre abstractie, als een zeppelin zwevend boven een afzetmarkt die hem niet lustte. De auto is aan eenzaamheid bezweken. Dit was een spookmerk. Als we morgen wakker worden zal het zijn alsof het nooit bestaan heeft.