Citroën Dyna-M Coupé
 
Reportage

Zelfs het veilinghuis wist niet goed hoe uniek deze Citroën Dyna-M was

Vader en zoon Dijkstra kochten zeldzame one-off

Soms word je op het verkeerde been gezet. Dat gebeurde toen wij oog in oog kwamen te staan met deze - toch wel ravissante - coupé van overduidelijk mediterrane afkomst, zijn Citroën-logo’s ten spijt. Maar toen hij werd gestart, vulde de omgeving zich met het onmiskenbare geluid van een 2CV. Wat voor bijzonders hebben we hier te pakken?

Vader Roel en zoon Sip Dijkstra lachen om onze verbaasde blikken, al keken ook zij vreemd op toen ze eind 2023 de sportief gelijnde auto tegenkwamen op de verkoopsite van het Franse veilinghuis Aguttes. “Blijkbaar wist het veilinghuis zélf ook niet helemaal wat er geveild werd, want ‘lot 82’ werd omschreven als ‘unique model created by Spanish designer Pedro Serra in 1970 on a Citroën Dyane 6’”, aldus Sip die op het juiste moment op de knop drukte en zo het winnende bod uitbracht. Hij deed dat niet in Frankrijk, maar thuis in Emmeloord, zodat hij geen enkel zicht had op de auto of op de concurrentie. Met enkele afbeeldingen moesten de mannen het doen, en wat de mededingers betreft: “Aguttes ging uit van een opbrengst van 15 tot 25 mille, wij hebben er een paar duizend euro méér voor moeten neertellen”, vult Roel aan. Er waren dus meer gegadigden, en da’s niet zo vreemd, want van deze auto is maar één exemplaar bekend.

Citroën Dyna-M Coupé

Citroën Ami 6 Break als basis want die werd in Spanje gebouwd

Dat was oorspronkelijk niet zo bedoeld en om dat te verklaren, gaan we naar het straatarme Spanje van eind jaren 60, dat dan nog zucht onder het Franco-juk. Iemand die niet zucht, is een rijke industrieel wiens naam we helaas nergens meer in de boeken kunnen terugvinden. Ook onze gastheren zijn er niet achter gekomen. Want hij was het die een compacte coupé wenste. Niet van een bestaande fabrikant, maar een unieke koets op een bestaand chassis. Hij wendde zich tot landgenoot Pedro Serra die al heel wat ontwerpen op zijn palmares had staan (zie kader). Als onderstel koos hij voor een Citroën Ami 6 Break die in de Spaanse Citroën-fabriek in Vigo van de band rolde. “In Spanje kreeg de Ami een andere naam, omdat er al een koekjesmerk was dat zo heette. Het model ging daar als Dynam door het leven, wellicht gebaseerd op de Panhard Dyna”, leert Sip ons. “Het veilinghuis zal ‘Dynam’ wel voor ‘Dyane’ hebben aangezien, vandaar de fout in de beschrijving”, meent Roel.

Citroën Dyna-M Coupé

Onderstel van de Ami/Dynam werd een stukje ingekort

Het onderstel van de Ami/Dynam werd een stukje ingekort zodat een wielbasis van 2,40 meter ontstond. Daar werd een fraaie koets op gezet die hier wat trekjes heeft van een Maserati Mistral en daar van een Ford Capri. De daklijn doet dan weer denken aan een Fiat Dino Coupé, maar dan sterk verkleind. In z’n totaliteit oogt de carrosserie Frua-achtig. Een en ander was erg naar de zin van de opdrachtgever en omdat hij toch geld genoeg had, zinspeelde hij zelfs op bescheiden seriebouw. Helaas mocht het niet zo zijn: nog voordat het project van de grond kwam, overleed hij. Citroën had intussen de handen vol aan de komende lanceringen van de GS en de SM, en was daarnaast zelf bezig met een (experimentele) tweedeurs in coupévorm op Ami-basis, voorzien van een rotatiemotor - de M35. Kortom: de Franse fabrikant zat helemaal niet te wachten op een compacte coupé in een kleine oplage. Het bleef zodoende bij dit ene exemplaar.

Rallyrijden

De vader van Roel, die eveneens Sip heette (afkorting van het Friese Sipke), begon in 1949 in de pas ontgonnen Noordoostpolder met een motorfietsenhandel. Zeven jaar later ging hij het onderhoud doen aan de 2CV die de regionale PTT had aangeschaft voor de postbezorging in het toen nog dunbevolkte gebied. Het verwerven van het Citroën-dealerschap was daarna een kleine stap. In 1977 nam zoon Roel samen met zijn broer Fokko het bedrijf over en breidde dat uit. En dertig jaar later was (klein)zoon Sip aan de beurt, samen met een compagnon bouwde hij het bedrijf nog verder uit tot uiteindelijk twaalf vestigingen in Groningen, Friesland, Drenthe en Flevoland, met naast Citroën ook Kia.

Citroën Dyna-M Coupé

Klassiekerhandel

Maar tijden veranderen, zeker nu het Franse merk is opgegaan in het grote Stellantis-concern. Alle vestigingen zijn verkocht, Roel is met pensioen en Sip houdt zich tegenwoordig bezig met de klassiekerhandel. Daarvoor struint hij met name Franse veilingsites af en wat hij en zijn vader leuk vinden, mag blijven. Zo omvat de huidige collectie naast diverse klassieke Citroëns (Traction Avant Décapotable, DS, SM, Méhari en een 2CV die momenteel door Roel wordt gerestaureerd) sportwagens van Lotus, MG en Porsche. De Dyna-M - “eigenlijk gewoon Dynam, maar om het aparte karakter te onderstrepen, hebben wij een streepje gezet. Maar dat is denkbeeldig, aangezien typeplaatjes schitteren door afwezigheid” - fungeert net als de SM als brug tussen Citroën en autosport. Want sportief rijden zit in het bloed van beide mannen. “We mogen graag meedoen aan rally’s, zoals Le Citron Pressé en de Mille Miglia die we al eens hebben afgelegd in onze ’57’er DS”, klinkt het enthousiast. Dat enthousiasme was er aanvankelijk ook over de zeldzame Dyna-M. “We haalden hem op met een auto-ambulance. Ergens op een afgelegen industrieterrein boven Parijs moesten we zijn. Daar stond-ie in een loods tussen allerlei spullen. Ver verwijderd van de spotlights van de veiling-catwalk, maar wat we zagen, stemde ons positief. Zo dachten we dat de koets van kunststof was, maar die is gewoon van staal.” Een grondige inspectie terug in Nederland bracht meer aan het licht. “Het bleek inderdaad het onderstel van de Ami en niet dat van een Dyane. Dat zagen we aan de aanwezigheid van rembekrachtiging en de grotere veerbussen en dito remtrommels. Ook het dashboard was van de Ami, aangevuld met een toerenteller en een klokje.” Het houten Nardi-achtige stuur, de naar achteren stekende uitlaat in plaats van naar links, en het feit dat de koets veel lager op z’n pootjes staat dan bij 2CV, Dyane, Ami en Méhari het geval is, geven de auto zijn eigen karakter, net als de SM-achtige wielen.

Citroën Dyna-M Coupé

Afgebladderde lak

Het meest bijzondere is nog wel dat de auto zich helemaal in originele staat bevindt: niet alleen is hier en daar een beetje lak afgebladderd en zijn wat rubbers uitgedroogd als gevolg van de Spaanse zon, hij staat ook nog op dezelfde Michelin XAS-banden als bij de aflevering in december 1969! Ook bleek de kilometerstand van slechts 40.338 bij aanschaf correct, geverifieerd naar de historie van de auto. “Na het overlijden van de eigenaar c.q. opdrachtgever is hij terechtgekomen in de collectie van de Citroën-dealer in het Spaanse Granollers, die hem in 2002 verkocht aan de Spaanse verzamelaar Ankli. Deze wilde de Dyna-M in 2023 ter veiling aanbieden en omdat het een Franse auto betrof, meende hij een betere kans te maken bij een Frans veilinghuis dan in zijn eigen land. Zodoende kwam de auto in november van dat jaar bij Aguttes terecht, en daarna bij ons”, vertelt Sip.

Citroën Dyna-M Coupé

Onzekere toekomst

Het leuke van een one-off is dat je letterlijk iets unieks in handen hebt, lastiger is de vervolgvraag: wat doe je ermee? Roel: “We hebben de auto gangbaar gemaakt - hij schakelde niet meer - lieten hem grondig reinigen zodat onder het stof een fris autootje tevoorschijn kwam, en we zijn in 2024 ermee naar het Concours d’Élégance in Chantilly geweest. Hoewel we niet wonnen, kregen we veel waardering. Maar ja, dan kom je weer thuis en je stalt hem in de loods. En wat doe je dan verder?” “Kennissen van ons raadden aan om de auto in te zetten als rally-auto”, valt Sip hem bij, “maar om dat te bereiken, moet-ie op Nederlands kenteken komen te staan. Schade moet je niet krijgen, want plaatwerk is er simpelweg niet, XAS-banden in de maat 145HR15 trouwens ook niet. En ja, nu is de kilometerstand nog laag, maar ga je ermee rijden, dan valt ook dat aspect weg. Simpel gezegd: gebruik je hem, dan verdwijnt de authenticiteit, en da’s jammer.” Roel lijkt zijn beslissing al gemaakt te hebben: de eenling mag na nog geen tweeënhalf jaar weg. Mede-eigenaar Sip is er nog niet over uit. Afijn, tijd om de hoofden leeg en fris te maken: de fotoshoot.

Komt aardig mee met maar 32 pk

Vrij vlot slaat de Spaanse schone aan en ondanks uitheemse kentekenplaten en bijkans antieke banden rijden we even later in de verstilde, winterse polder die wakker schrikt van het onmiskenbare eendengeronk. De techniek is namelijk ongemoeid gelaten en dat betekent een 602 cc grote, luchtgekoelde tweecilinder boxermotor, goed voor ongeveer 32 pk. Daarmee komt de exotische coupé nog aardig mee. Maar ook tijdens de fotografiesessie, met veel heen en weer rijden, regelmatig draaien en poseren in diverse standen, geeft de auto geen krimp. Eigenlijk logisch, want de aandrijving is decennialang in miljoenen voertuigen gebruikt en heeft zich zodoende wel bewezen. Een blik op de kilometerteller doet ons begrijpen wat Sip bedoelt: 40.375, dus in meer dan twee jaar tijd is er maar 37 kilometer op eigen kracht mee afgelegd. Des te respectvoller dat vader en zoon speciaal voor ons toch de Dyna-M willen ‘uitlaten’, in winterse omstandigheden nog wel.

Citroen Dyna-M Coupé

In een museum

Terug in de warme mancave peilen we nogmaals de gedachten van beide heren. Allereerst: wat vinden ze het mooiste aan de auto? Roel: “Het model an sich. Het is echt Italiaanse vormgeving, je ziet er helemaal geen Citroën in. Maar als ik een bepaald onderdeel moet noemen, dan is dat het stuurtje.” En Sip? “De enigszins afgeknotte achterkant, de zogeheten kammtail.” Dan: waar zou de auto terecht moeten komen? Roel: “Kijk, we zijn jarenlang dealer geweest. Dan komen er auto’s en die gaan ook weer. Dat zou ook bij deze kunnen. Gezien de authenticiteit zou hij best in een museum passen.” En wat zouden de heren als eventuele vervanger willen? “Ach, ik heb alles al gehad wat ik op automobielgebied ooit heb gewenst. Zo stond ooit een DS Cabrio op mijn verlanglijstje, maar die heb ik al dertig jaar”, aldus vader Roel. En zoon Sip? “Ik zou gaan voor een Eend of DS die indertijd daadwerkelijk aan de Mille Miglia heeft meegedaan.” Dus toch de rallykant! Hoe dan ook: ergens hebben wij het vermoeden dat er meer gediscussieerd zal worden over blijven of laten gaan dan dat er kilometers op het Ami-dashboard worden bijgeschreven. Houden jullie ons op de hoogte, Roel en Sip?

Dit verhaal is eerder gepubliceerd in AutoWeek Classics

Foto's Pieter E. Kamp

Citroën Dyna-M Coupé

Wie was Pedro Serra Vidal (1926-2017)

Beroemde designers als Pininfarina, Giugiaro, Michelotti en Gandini kennen we allemaal wel, maar Pedro Serra is in onze contreien minder bekend.

Pedro Serra Vidal werd op 25 december 1925 in Barcelona geboren om er op 17 februari 2017 op 90-jarige leeftijd ook te overlijden. Zijn vader Joan Serra Sabaté had in de Spaanse metropool een garagebedrijf, maar een ongeluk tijdens een autorace noopte hem in Parijs in dienst te treden als carrosseriebouwer. Het gezin ging mee, maar keerde in 1932 terug naar Barcelona waar Joan zijn oorspronkelijke werk hervatte, aangevuld met een plaatwerkerij op de Paseo de San Juan. Aangetrokken door het plaatwerken, was de jonge Pedro er regelmatig te vinden om zich de kunst ervan eigen te maken. Hij volgde geen speciale opleiding, maar ging na verloop van tijd autodidactisch aan de slag. Het bijzondere daarbij was dat hij nimmer (vooraf) ontwerpen tekende (die zijn er dan ook nauwelijks), maar meteen rigoureus en toch perfectionistisch met hand en hamer het plaatwerk naar eigen inzicht modelleerde. Dat werd opgemerkt en met name vanaf de jaren 50 bouwde hij een imposant portfolio op. Zo ontwierp hij koetswerken op chassis van Aston Martin, Dodge, Fiat, Ford, Iso, Lancia, Morgan, Peugeot, Renault en Rolls-Royce. Het zwaartepunt van zijn werk betrof aanpassingen aan modellen van de Spaanse merken Pegaso en Seat. Hij bepantserde onder andere zeven exemplaren van de Pegaso’s Z102/Z103 naast het bouwen van cabrio’s, coupés en roadsters die de Seats 600, 1430 en 124 als basis hadden.

Serra bouwde ook in speciale opdracht. Deze Citroën is daar een voorbeeld van, maar ook bijvoorbeeld de Rolls-Royce Phantom III uit 1937 die hij twintig jaar later van een zo goed mogelijk gelijkend koetswerk van de Cloud I voorzag in opdracht van de eigenaar en tevens toenmalig burgemeester van Madrid; graaf José Finat y Escrivá de Romaní. Ook in opdracht van BMW (zowel de fabrikant als de Spaanse importeur) modificeerde hij eind jaren 70 enkele modellen. Een van zijn laatste wapenfeiten was een moderne incarnatie van de Pegaso Z103 - de P50 - die voorzien van een Rover-V8 in 1991 zijn opwachting maakte en waarvan tien exemplaren gebouwd zijn.

PRIVATE LEASE Citroën

Lezersreacties (3)

Reageren

Maak melding van misbruik

Let op! Deze functie is niet bedoeld om zelf een commentaar toe te voegen. Optioneel kun je er een opmerking bij plaatsen.

Er is iets mis gegaan. Probeer het later nog eens of e-mail ons.