Nieuwe baan, maar wie betaalt je oude auto? Afkoopsommen tot wel €20.000!
Leaseauto en ontslag
- Remi Viellevoye
- Achtergrond
Als je je baan opzegt, mag je werkgever jou dan opzadelen met een rekening van duizenden euro’s voor de resterende looptijd van je leaseauto? De rechtspraak van de afgelopen jaren laat zien dat het soms mag, vaak niet, maar alleen als het redelijk en goed is onderbouwd. Omdat we onlangs ook al een vraag van een lezer over dit onderwerp ontvingen gaan we nog een keer dieper op dit onderwerp in.
Een leaseauto is een van de populairste extra’s bij een baan. Maar wie denkt er ooit aan wat er gebeurt als je ontslag neemt, terwijl het leasecontract nog loopt? Doe het maar, want het voortijdig inleveren van je leaseauto kan flink in de papieren lopen.
De werkgever sluit dus het contract, betaalt de maandelijkse kosten en regelt het contact met de leasemaatschappij. Jij als werknemer hebt geen directe relatie met de leasemaatschappij, maar bij privégebruik wél de bijtelling en soms een eigen bijdrage aan de werkgever. Zolang het dienstverband loopt, is er niets aan de hand. Maar zodra je zelf opzegt, kan de situatie juridisch ingewikkeld worden. In veel arbeidscontracten of autoregelingen blijkt een afkoopclausule te staan: wie vertrekt vóór het einde van de leaseperiode, betaalt (een deel van) de resterende kosten. Zulke afkoopsommen kunnen flink oplopen, van een paar duizend euro tot ruim €20.000.
Onderhandelen bij nieuwe baan
Wie bij zijn huidige baan een leaseauto heeft en een nieuwe baan overweegt, doet er verstandig aan vóór het sollicitatiegesprek de leasevoorwaarden van de oude werkgever door te nemen. Heb je een lopend leasecontract met een afkoopclausule, bespreek dan met je nieuwe werkgever of hij de auto of die kosten wil overnemen. Dat is niet ongebruikelijk; vergelijk het met studiekosten, die bij een overstap ook vaak door de nieuwe werkgever worden overgenomen. Een open gesprek hierover kan duizenden euro’s schelen en voorkomt gedoe achteraf. Onderteken nooit blind een autoregeling of berijdersovereenkomst.
Een andere baan op het oog en in gedachten al bezig met je volgende auto? Kijk even goed naar de leasevoorwaarden van de oude werkgever.
Goed werkgeverschap en goed werknemerschap
Een werkgever en werknemer moeten zich gedragen als goed werkgever en goed werknemer. Deze basis is terug te vinden in het Burgerlijk Wetboek. Een goed werkgever hanteert duidelijke leaseregelingen. Als hij bij ontslag een afkoopsom voor de leaseauto opneemt, gebruikt hij deze afkoopregelingen niet als verdienmodel. De werkgever informeert werknemers vooraf over mogelijke kosten en controleert de factuur van de leasemaatschappij. Waar nodig gaat hij de strijd aan met de leasemaatschappij om de kosten te drukken.
Een goed werknemer leest de autoregeling zorgvuldig vóór ondertekening en stelt vragen als iets onduidelijk is. Als hij ontslag neemt, levert hij de auto netjes en schadevrij in. Hij accepteert redelijke kosten als hij zelf opzegt. Hierbij blijft de kernvraag steeds: wat is redelijk in de gegeven omstandigheden?
Leasemaatschappijen brengen schade in rekening
Leasemaatschappijen brengen bij voortijdige beëindiging doorgaans hun schade in rekening, zoals het verschil tussen de boekwaarde en de marktwaarde bij verkoop van de auto, aangevuld met resterende vaste kosten, administratiekosten en eventueel verlies van kortingen of bonussen.
Een werkgever die deze kosten vervolgens wil doorbelasten aan zijn vertrekkende werknemer, moet aantonen dat dit de daadwerkelijke schade is. Komt de zaak voor de rechter, dan valt op dat rechters schadeposten afwijzen die onvoldoende zijn onderbouwd of niets met echte schade te maken hebben, zoals managementkosten, winstderving of btw-opslag. Een rechter vraagt altijd om een gedetailleerde berekening. In veel rechtszaken komt de reële schade uit op enkele duizenden euro’s, terwijl werkgevers soms het dubbele of meer rekenen.
Structureel probleem ziet Vereniging Zakelijke Rijders
De Vereniging Zakelijke Rijders (VZR), met ruim 35.000 leden dé belangenorganisatie voor zakelijke rijders, ziet het aantal klachten stijgen. Volgens VZR-directeur Anton Pluim bevat inmiddels 52 procent van de autoregelingen een afkoopclausule. “Naar schatting krijgen zo’n 70.000 zakelijke rijders te maken met een afkoopregeling. Wij zien afkoopsommen van €10.000 tot zelfs boven de €30.000. Mensen slapen er slecht van en voelen zich in de steek gelaten door hun werkgever”, zegt Pluim. “Het is geen marginaal verschijnsel, maar een structureel probleem.”
Berijders elektrische auto's in de knel
De VZR signaleert bovendien dat ook berijders van elektrische auto’s steeds vaker in de knel komen. Steeds meer werkgevers verplichten hun werknemers om elektrisch te rijden, maar verhalen bij voortijdige beëindiging de volledige leasekosten op de werknemer. Volgens de VZR is dat niet alleen onredelijk, maar ook juridisch wankel: de werknemer is geen partij in het leasecontract en kan dus niet zomaar worden aangesproken voor de schade uit een overeenkomst tussen twee bedrijven. De VZR helpt daarom berijders met juridisch advies en contra-berekeningen. In veel gevallen wordt het bedrag aanzienlijk verlaagd, omdat werkgevers hun claims niet goed kunnen onderbouwen.
De VZR kent het keurmerk ‘Autoregeling OK’ toe aan werkgevers met een eerlijke en duidelijke autoregeling. Vanaf 2026 gaan er strengere eisen gelden voor dit keurmerk. Regelingen mét een afkoopclausule komen niet meer in aanmerking. In twee gevallen mag nog wel een afkoopsom worden afgesproken. Alleen als de werknemer bewust kiest voor een duurdere auto dan het afgesproken budget (meer dan 5 procent overschrijding) of als de auto onderdeel is van het loonpakket (een arbeidsvoorwaardelijke auto). Maar dan moet het afkoopbedrag vooraf exact vaststaan, zodat werknemers bij een baanwisseling precies weten waar ze aan toe zijn. “Transparantie en keuzevrijheid staan voorop”, zegt Pluim.
Wat zegt de rechter?De rechtspraak in de afgelopen jaren over afkoopregelingen van een leaseauto bij ontslag laat een opvallend eenduidig beeld zien. Rechters zijn niet ongevoelig voor de zakelijke realiteit; een werkgever kan nu eenmaal schade lijden als een werknemer vroegtijdig vertrekt. Maar ze kijken streng naar de manier waarop die schade wordt verhaald. De rode lijn? Rechters zoeken evenwicht. Alleen schriftelijke, redelijke en goed onderbouwde afspraken houden stand. - Gebrekkige communicatie of willekeurige opslagen worden afgestraft. - Rechters tillen zwaar aan de informatieplicht van de werkgever: die moet vooraf helder uitleggen wat een leaseclausule in de praktijk betekent. - Zo kreeg een werknemer die bijna € 10.000 moest betalen, dat bedrag fors gematigd omdat hij nooit was gewezen op de financiële consequenties. - Goed werkgeverschap en goed werknemerschap blijken niet alleen wettelijke plichten, maar vooral een kwestie van fatsoen en transparantie. |
Lees ook

De G-lader werd niet alleen ingezet voor kracht en snelheid: Volkswagen Öko Polo had 'm ook

Praktijkervaring Ford Explorer EV: Dit schrijven eigenaren over hun elektrische Ford

De Hyundai Inster is net een kei-car, blijkt naast deze Daihatsu Move Custom

De Tesla Model 3 Standard is een Tesla voor de prijs van een EV3 – Back to Basics
