De geschiedenis van de retro-auto gaat verder terug dan de Mini en Fiat 500 en laat af en toe ronduit spectaculaire modellen zien die afgeleid zijn van eveneens droomautomobielen. Excalibur was de bekendste bouwer, maar voor wie het met wat minder pracht en praal (of tussen kunst en kitsch) wil doen, halen we er twee iets bescheidenere occasions bij.
Met deze week op onze website reïncarnaties van de geniale Porsche 959 en de brute Lamborghini Diablo lijken de eighties en nineties weer terug van misschien wel nooit weggeweest. Hoogtepunten uit het verleden poets je nu eenmaal niet zomaar weg. Dat wéét de auto-industrie, vandaar dat men regelmatig op de retro-toer gaat. Zeker vanaf het einde van de vorige eeuw was het met Chrysler PT Cruiser, Volkswagen New Beetle, New Mini en Fiat 500 regelmatig raak.
Excalibur Series IV Roadster - 1981 - 42.217 kilometer - €79.950
We pakken direct groots uit. Je had Clénet, Tiffany en Zimmer, maar de koning van de zie-mij-eens-automobiel was toch wel het in Milwaukee (Wisconsin) gevestigde en door Brooks Stevens opgerichte Excalibur. Het eerste exemplaar – een op de Mercedes-Benz SSK uit 1928 gebaseerde koets die op het onderstel van de Studebaker Lark Convertible was geplaatst – maakte reeds in 1963 z’n debuut. Om de zoveel jaar kwam er een verbeterde versie: meer luxe, andere motoren, wijzigingen aan de carrosserie... De grootste verandering was de Series IV die niet meer van de SSK was afgeleid, maar van de minstens zo roemruchte 500K/540K uit de jaren 30. Onder het vloeiender lopende koetswerk deed een wel erg tamme machine dienst: vanwege emissie-eisen werd teruggegrepen op de General Motors 5.0-V8 van 157 pk, gekoppeld aan een drietrapsautomaat, daar waar de oermodellen het met 300 pk op nog geen 1.000 kilo wagengewicht deden!
Deze Excalibur is zo’n Series IV en staat bij een bekende klassiekeraanbieder in Brabant. De vraagprijs van 80 mille lijkt op het eerste gezicht fors: met zo’n auto ga je niet even naar de supermarkt (ondanks de enorme afmetingen is er maar weinig bergruimte), dus koop je ‘m voor erbij. Maar weet wel dat in topstaat verkerende Excaliburs tegenwoordig richting een ton gaan – laat staan wat de waarde van een échte 540K is (meerdere miljoenen). Bij deze nog kentekenloze en handgebouwde, zeldzame roadster (oplage: 159) is aan alles gedacht: (nep)spaakwielen, white walls, overvloedig chroomwerk, zijdelings vanuit de motorkap lopende (niet-functionele) uitlaatbuizen, vier claxons, dickey seat, half-elektrische kapbediening, treeplanken, zijdelings geplaatste reservewielen, leren bekleding, houtinleg op het dashboard… De vanille-gele carrosserie contrasteert mooi met het beige interieur. Aanspraak onderweg gegarandeerd! Maar wie durft? O ja: de Excalibur-productie eindigde in 1997, maar dankzij de onderhuidse GM-techniek is de onderdelenvoorziening prima voor elkaar.
Signalement
Merk Excalibur
Type Serie IV Roadster
Bouwjaar januari 1981
Kilometerstand 42.217 kilometer
Vraagprijs €79.950
Waar te koop? E&R Classics, Waalwijk
Technische gegevens
Motor V8, 5.001 cc
Max. vermogen 116 kW/157 pk bij 4.000 tpm
Max. koppel 326 Nm bij 2.400 tpm
Leeggewicht 1.990 kilo
Bagageruimte n.b.
Max. aanhanger geremd n.b.
Gem. verbruik ca. 1 op 5,7
0-100 km/h 16,1 s
Topsnelheid 152 km/h
Alle gegevens volgens fabrieksopgave
Panther Kallista 2.8 V6 - 1990 - 53.887 kilometer - €26.950
Heb je niet eventjes 80 mille in je achterzak of mag het van jou best met wat minder grandeur en juist meer sportiviteit, dan zou je kunnen kiezen voor een Panther. Het merk werd in 1972 opgericht en trapte af met een vrij nauwkeurige interpretatie van de vooroorlogse (Jaguar) SS100, J72 genaamd. Nadien rolden meer modellen van de band van de in Byfleet (Brooklands), Surrey, Groot-Brittannië, gevestigde onderneming. De op de Bugatti Royale gebaseerde Deville (1974) was nogal karikaturaal; de in 1976 verschenen Lima, die net als voorganger J72 herinneringen opriep aan vooroorlogse roadsters, deed het beter. Die Lima werd in 1982 afgelost door de - ook in ons land officieel leverbare en derhalve linksgestuurde - Kallista. Daar waar de Lima gebruikmaakte van Vauxhall-techniek, stapte men bij de Kallista over op Ford-motoren (1.6, 2.0, 2.3 of 2.8/2.9 uit onder meer Capri, Sierra en/of Scorpio).
Ook was de bouwkwaliteit verbeterd. Hoe leuk is het om na al die jaren een origineel Nederlands exemplaar tegen te komen, al roept het kenteken van deze Panther Kallista vraagtekens op. RZ-17-VS (drie ex-eigenaren) plaatst hem in 1987, maar toch zou de vierwieler uit 1990 stammen. De aluminium carrosserie en het feit dat het een mooi weer-auto is (de kilometerstand is kloppend, getuige het NAP-certificaat), zullen hem gespaard hebben. Ook leuk is dat deze occasion voorzien is van de 2.8i-V6 (die als deze Kallista echt uit 1990 kwam, 2.9-liter groot moest zijn). Diens 135 pk doet de 1.000 kilo lichte roadster in 8 seconden naar de 100 km/h snellen, waarbij de snelheidssensatie met zo’n lage, open koets nóg intenser is. Ook hier een lange motorkap met ‘louvres’, vloeiende spatborden en (nep)spaakwielen, en met daarbij diens gaasgrille, het achterop gemonteerde reservewiel en zijn fraaie kleurencombinatie (zwarte koets, rood leer) staat deze Kallista klaar voor het volgende avontuur. Maar ook hier: wie durft?
Signalement
Merk Panther
Type Kallista 2.8 V6
Bouwjaar mei 1990
Kilometerstand 53.887 kilometer
Vraagprijs €26.950
Waar te koop? Auto De Jong, Cothen
Technische gegevens
Motor V6, 2.792 cc
Max. vermogen 99 kW/135 pk bij 5.200 tpm
Max. koppel 216 Nm bij 3.000 tpm
Leeggewicht 995 kilo
Bagageruimte n.b.
Max. aanhanger geremd n.b.
Gem. verbruik ca. 1 op 11,8
0-100 km/h 8,0 s
Topsnelheid 180 km/h
Alle gegevens volgens fabrieksopgave
Spartan Mk II - 1979 - 159.154 kilometer - €6.999
Is ook 27 mille te veel voor jou voor een ‘speeltje voor erbij’, want daar hebben we het feitelijk over, dan staat in Tilburg deze leuke Spartan klaar. Dit Britse merk is ontsproten aan het brein van Jim McIntire die in 1973 op het onderstel van een Triumph een zelfontworpen jaren 30-roadstercarrosserie plaatste. De grille daarvan deed denken aan die van een MG, de koplampbehuizing aan Morgan, maar de troef was dat het hier om een vierpersoonsauto ging. Dat wil zeggen: plek voor twee volwassenen en twee kinderen. De Herald/Vitesse-techniek van de Mk I werd later ingeruild voor die van Ford. Afgebeeld model Mk II is daar een voorbeeld van, met onder de klassieke motorkap een 1.6 uit de Taunus/Cortina, goed voor 86 pk – voldoende voor de 890 kilo lichte auto. Ook versnellingsbak, wielophanging en remsysteem stammen af van Ford.
De 99-XN-JH stamt uit 1979, maar kwam pas in 2007 naar ons land om sindsdien dertien(!) eigenaren te behagen. Jammer van dit grote aantal, merendeels korte, relaties, want Spartan stond bekend als kwaliteitsmerk. Het bedrijf leverde zowel bouwkits (met onder meer aluminium bodypanelen, spatborden van polyester, voorruit van gelaagd glas, perspex zijruiten en een kunstleren kap) als compleet gebouwde auto’s en had in de jaren 70 zelfs een Nederlandse importeur (Nova in Amsterdam). De beige-met-witte kleurstelling doet in de verte denken aan bovenstaande Excalibur, de rode (kunst)lederen bekleding zorgt voor een uitbundige noot. En ja, ook hier spaakvelgen, white walls, een in hout gevat en ruim van metertjes voorzien dashboard en een rieten koffer wanneer de bagageruimte daaronder niet voldoende is. Het maakt de kleinste van dit trio misschien nog wel het meest handige in gebruik!
Tussen 1973 en 1995 zijn ongeveer 3.000 Spartans geproduceerd (zowel kant-en-klaar als bouwkit). In ons land rijden er nog enkele tientallen van rond en er is zelfs een Nederlandse Spartan Club.
Signalement
Merk Spartan
Type Mk II
Bouwjaar augustus 1979
Kilometerstand 159.154 kilometer
Vraagprijs €6.999
Waar te koop? Cardepot, Tilburg
Technische gegevens
Motor 4-cil. in lijn, 1.593 cc
Max. vermogen 63 kW/86 pk bij 5.700 tpm
Max. koppel 127 Nm bij 4.000 tpm
Leeggewicht 890 kilo
Bagageruimte n.b.
Max. aanhanger geremd n.b.
Gem. verbruik ca. 1 op 11
0-100 km/h ca. 12,5 s
Topsnelheid ca. 170 km/h
Alle gegevens volgens fabrieksopgave
Retro is van alle tijden, in welk ouder retromodel zie jij je wel zitten?
Je ziet: retro is van alle tijden, getuige bovenstaande voorbeelden die in sommige gevallen hun oorsprong al in de jaren 60 van de vorige eeuw vonden en gebaseerd zijn op nóg oudere modellen. Het hoeft dus geen reïncarnatie-959 of -Diablo te zijn. Maar welke dan wel? De kleine en best handige Spartan, de sportieve Panther of de Excalibur, ooit aangeprezen als ‘for people who thought they had everything’?
