Rijden met Hummer H1: iedereen heeft een mening maar morele preken inmiddels achterhaald

De geschiedenis van de Hummer begon al eind jaren 70, toen het Amerikaanse leger een einde wilde maken aan de wildgroei van lichte voertuigen. Er was behoefte aan één multifunctioneel 4x4-voertuig dat diverse taken aankon en verschillende verouderde modellen kon vervangen. Tests met de Jeep CJ-5, Chevrolet Blazer en Ford Bronco hadden al aangetoond dat die niet voldeden. In 1977 lanceerde het leger daarom een programma, gericht op de ontwikkeling van een High Mobility Multipurpose Wheeled Vehicle, afgekort HMMWV en verbasterd tot Humvee. Het voertuig was voor onder meer troepentransport, wapenplatformen en ambulancediensten en fabrikanten AM General, Chrysler en Teledyne ontwikkelden prototypes, die in zware tests werden beproefd.

In 1979 werd het definitieve eisenpakket vastgelegd en de belangrijke criteria waren een dieselmotor, vierwielaandrijving, een automatische transmissie en een gewicht van ten hoogste 3,3 ton, zodat de HMMWV ook in Chinook-helikopters en onder Black Hawk-helikopters vervoerd kon worden. In 1982 kwam AM General als winnaar uit de bus, waarbij hun prototypen op verschillende punten zelfs beter presteerden dan de opgelegde normen. Een eerste contract voor 55.000 exemplaren werd toegekend en op 2 januari 1985 reed de eerste Humvee de fabriek uit in Mishawaka, Indiana. AM General gaf intern de voorkeur aan de naam Hummer, maar binnen defensie was Humvee al gemeengoed en die naam bleef hangen.

Terminator reed met de Hummer door Hollywood

In 1992 kreeg AM General de kans om de naam Hummer toch in te zetten, want toen begon de verkoop aan particulieren. Het idee voor een civiele Humvee was al in de jaren 80 opgekomen, maar toen stond de Amerikaanse wetgeving nog in de weg. Het is bekend dat acteur en voormalig gouverneur van Californië Arnold Schwarzenegger een Hummer gebruikte om mee door Hollywood te rijden, maar dat hij een sleutelrol heeft gespeeld bij het mogelijk maken van de civiele uitvoering is minder bekend. In een online video vertelt Ryan Wilson, de topman van Hummer-specialist Predator Inc., hoe Schwarzenegger hem persoonlijk uitlegde hoe dit ging: tijdens de Golfoorlog zag Schwarzenegger de Humvee op televisie en was hij direct gefascineerd. Hij zocht contact met AM General om er een te kopen, maar liep vast op de International Traffic in Arms Regulations (ITAR), de wet die de verkoop van defensiematerieel reguleert. De enige manier om die te omzeilen was een vrijstellingsbrief van de overheid. Schwarzenegger was toen nog geen gouverneur, maar had wel vrienden op de juiste plekken. Zijn buddy Colin Powell, voorzitter van de Amerikaanse Defensiestaf, ondertekende de brief. Met die vrijstelling keerde de Terminator terug naar AM General en kon hij zijn Humvee uitkiezen. Kort daarna stond niets de civiele Hummer nog in de weg. Schwarzenegger trad zelfs korte tijd op als ambassadeur van Hummer om anderen te overtuigen van de kwaliteiten van deze oorlogsheld.

Geen 1.000 exemplaren in eerste jaar

De verkoop van de civiele Hummer verliep in het eerste jaar nog direct via de fabriek en er werd een gelimiteerde serie van honderd stuks aangeboden via de kerstcatalogus van het Amerikaanse warenhuis Neiman Marcus, waar jaarlijks de meest extravagante en kostbare cadeaus voor de feestdagen in stonden. AM General wilde in 1992 maximaal 1.000 exemplaren produceren, dus kregen alle auto’s een badge met ‘Limited Edition’ op het rechtervoorscherm en een plaquette met de naam van de eerste eigenaar op het dashboard. Uiteindelijk werd nauwelijks een derde van het geplande aantal verkocht. Wat de Hummer voor een kleine, maar fanatieke groep liefhebbers zo aantrekkelijk maakte, was het feit dat het eerst een verboden vrucht was, een onbereikbare militaire alleskunner die geen concurrenten had.

6,5-liter diesel

Na de komst van de Limited Edition wilden Hummer-klanten steeds meer comfort en AM General bleef de Hummer gestaag verbeteren, met bijvoorbeeld een grotere 6.5-V8 diesel en een automaat met vier versnellingen in 1994, een 5.7-V8 benzine in 1995 en een 6.5-V8 turbodiesel in 1996. De verkopen kwamen nooit voorbij 1.500 stuks per jaar. In 1999 kocht General Motors de merkrechten en begon de ontwikkeling van de Hummer H2. Die kwam in 2002 op de markt en daarna kreeg het origineel de naam H1. Maar in die tijd groeide bij een steeds groter publiek het milieubesef en de onvrede over zware, dorstige en vervuilende auto’s werd steeds groter. Hummer-rijders kregen te maken met opgestoken middelvingers en scheldkannonades en ze werden zelfs bekogeld met van alles en nog wat. Het dieptepunt waren vernielingen en brandstichting bij Hummer-dealers in de VS waarbij moraalridders hun onvrede uitten door een makkelijk slachtoffer te kiezen. In hun ogen waren Hummer-rijders vuilakken die in hoog tempo de aarde vernielden. General Motors deed in 2005 een poging om Hummer enigszins maatschappelijk acceptabel te maken door de kleinere H3 te introduceren, maar dat heeft het merk niet meer kunnen redden. De H1 ging in 2005 met de toevoeging Alpha zijn laatste productiejaar in. Dit is tevens de meest geavanceerde en tegenwoordig de meest begeerlijke variant van alle Hummers.

Hummer H1 waardevast

De Hummer op deze pagina’s is zo’n H1 Alpha uit 2005, die we tegenkwamen bij een bedrijf met de toepasselijke naam Big Boys Toys in Hoevelaken. Eigenaar Henk Gorel is zelf een liefhebber en heeft meerdere exemplaren van de H1 Alpha gehad. Hij vertelt dat het altijd kostbare uitvoeringen zijn geweest, maar ook waardevast. Je moet tegenwoordig aan een prijs van ruim anderhalve ton denken, maar heel vroege Hummers en zeker Humvee’s zijn voor een fractie van dat bedrag te vinden. De H1 Alpha is de ultieme evolutie, want de eerste civiele Hummers uit 1992 kregen slechts rudimentaire aanpassingen en waren technisch gelijk aan de militaire Humvee’s. Die hadden dus een 6.2-V8 diesel zonder turbo die slechts 150 pk leverde en 338 Nm koppel. Met ruim 300 pk en meer dan 700 Nm koppel is dit exemplaar aanzienlijk krachtiger, maar met een kentekengewicht van bijna drie ton moet je geen flitsende prestaties verwachten.

Vreemd instappen, geen logica en kijk uit dat je geen fietsers omver kegelt

Je moet sowieso al je verwachtingen bijstellen voordat je in een Hummer stapt. Want niets kan je voorbereiden op hoe anders dit is ten opzichte van reguliere SUV’s. Instappen is bijvoorbeeld al vreemd, want door de combinatie van de enorme bodemvrijheid en de hoge dorpel moet je je rechterbeen hoog optillen, maar je moet tegelijk je hoofd buigen om de dakrand niet te raken. Achter het stuur valt de beperkte ruimte op, want het dashboard en de middenconsole sluiten zich nauw om je heen en je zit vlak tegen het portier. Alle meters en schakelaars lijken zonder enige logica naar binnen gesmeten, maar na een paar kilometers rijden blijkt alles eigenlijk op de juiste plek te zitten. De middentunnel is zo breed dat je de passagier niet eens kunt aanraken en door die breedte moet je extra aandacht besteden aan de rechtervoorkant van de auto, zodat je geen fietsers omver kegelt of ongemerkt lantaarnpalen en geparkeerde auto’s meesleept.

Onoverwinnelijk gevoel

De bouwkwaliteit van het interieur is opvallend goed en zelfs op minder goede wegen voelt alles degelijk en solide, wat verrassend is voor een Amerikaanse auto, zeker van deze leeftijd. Door het gigantische gewicht stuur je de H1 als een kleine vrachtwagen en dat is het natuurlijk ook. Mocht je al enige sportieve ambities hebben tijdens het instappen, dan zorgen de aandrijflijn en het weggedrag er wel voor dat die binnen enkele ogenblikken na het wegrijden verdwenen zijn. Je hebt trouwens meer dan genoeg andere indrukken om je bezig te houden, want rijden in een Hummer H1 is een belevenis die nergens mee te vergelijken is. Je voelt je onoverwinnelijk, ondanks dat je niet zo hoog zit zoals in bijvoorbeeld een Ford F-250 of Mercedes-Benz Sprinter. Het zijn de buitensporige verhoudingen, de diepe V8 dieselbrul, het fluiten van de turbo en de intimiderende uitstraling die ertoe bijdraagt dat veel weggebruikers ruimte voor je maken. Dat je af en toe een stukje berm of asfalt van een tegenligger meepakt, is niet zo’n probleem.

Elektrische SUV's als Volvo EX90, Mercedes EQS SUV nauwelijks zwaarder

In dat opzicht is rijden met een Hummer vergelijkbaar met een exotische sportauto, want het is onpraktisch; je doet het puur voor de beleving. Iedereen kijkt naar je en zodra je ergens stopt, heeft iedereen direct een mening die veelal ongevraagd gedeeld wordt. Dat laatste is in het geval van de Hummer niet altijd even positief, maar opdringerige morele preken zijn in deze context inmiddels sterk achterhaald. Elektrische SUV’s zoals de Volvo EX90, Mercedes-Benz EQS SUV en Audi Q8 e-tron wegen bijna evenveel, maar die worden over enkele jaren alweer vervangen door nieuwe exemplaren en zullen niet tot in lengte van jaren gekoesterd worden als klassieker.

Al is de Hummer H1 zo polariserend, hij is voor liefhebbers woest aantrekkelijk door het compromisloze functionalisme dat tot in de kleinste details is doorgevoerd. Het is inderdaad waar dat sommige eigenaren dit soort auto’s om de verkeerde redenen kopen en rijden, maar dat kun je zeggen over de meeste SUV’s. Dat zijn nu juist auto’s die louter gemaakt zijn om indruk te maken en ook nog eens talloze aspecten proberen uit te dragen die ze technisch gezien helemaal niet waar kunnen maken. Met de Hummer is dat beslist niet het geval, want die is alles en iedereen de baas en is daarmee een doorgewinterde veteraan die zijn strepen volledig en eerlijk verdiend heeft.

foto's Andrew Walkinshaw