Vanaf dit jaar houden nieuwe auto’s je verplicht in de gaten met ADDW

Het toverwoord van 2024 was ‘ISA’, als je dat tenminste een woord kunt noemen. ISA staat voor Intelligent Speed Assistance en hoewel we nog altijd op zoek zijn naar het ‘Intelligent’-deel, is het een feit dat ISA je sindsdien in iedere nieuwe auto luidruchtig op te hard rijden wijst. Sinds juli 2024 moet iedere nieuw in de EU afgeleverde auto namelijk voorzien zijn van het snelheidswaarschuwingssysteem, dat met een geluidssignaal of (zelden gezien) een tegendruk in het gaspedaal laat weten dat je te hard rijdt.

Om de opmerkingen voor te zijn: dat is ook irritant als je geen notoire hardrijder bent. Ten eerste omdat lang niet iedere auto erin slaagt om altijd correct de toegestane snelheid te zien, maar vooral omdat het systeem begint te piepen vanaf 1 km/h overschrijding op de teller. Die teller geeft eigenlijk altijd teveel aan, dus de ‘vingertik’ bij 101 km/h wekt in de praktijk vooral irritatie op. Volgens de EU blijkt echter uit testen dat mensen wel degelijk langzamer gaan rijden van ISA.

ISA was in 2024 het ingrijpendste onderdeel van de ‘General Safety Regulation’, een pakket veiligheidseisen voor auto’s. Naast ISA zijn ook parkeerhulp achter (camera óf sensoren), vermoeidheidsherkenning en rijstrookassistentie onderdeel van dat pakket, dat overigens vanaf 2022 al verplicht was voor nieuw geïntroduceerde auto’s en pas twee jaar later op iedere nieuw verkochte auto moest zitten.

ADDW

Nu wordt op soortgelijke manier een volgend pakket ingevoerd. Vanaf juli 2024 zit dat verplicht op alle auto’s die nieuw worden gelanceerd, maar vanaf juli 2026 zijn de nieuwe systemen verplicht voor alle auto’s die hier nieuw worden verkocht. Het pakket is aanzienlijk minder uitgebreid dan zijn voorganger, maar bevat één belangrijk en ingrijpend onderdeel: Advanced Driver Distraction Warning (ADDW). Het is een systeem dat we al kennen van veel nieuwe auto’s en dat met camera’s en sensoren de positie van het hoofd en gezicht van de bestuurder in de gaten houdt. Wijkt dat teveel af van de blik vooruit die het systeem het liefst ziet, volgt er een hoor- en zichtbare waarschuwing. Het moet allemaal bijdragen aan het verder terugdringen van het aantal dodelijke ongevallen. Die ongevallen zijn volgens onderzoek in 10 tot 30 procent van de Europese gevallen te wijten aan afleiding.

Net als ISA staat ADDW verplicht aan bij het starten van het voertuig. Het kan worden uitgeschakeld, maar dat moet dus wel bij iedere rit opnieuw gebeuren. Onze ervaring in de praktijk is dat er nogal veel verschil zit in de werking van zulke systemen. Er zijn systemen die inderdaad pas waarschuwen bij serieuze afleiding, maar ook tal van systemen die al beginnen te piepen bij één blik op het navigatiescherm of - erger nog - over je schouder, wat vaak juist gebeurt om ongelukken te voorkomen en dan dus volledig onterecht als afleiding wordt geïnterpreteerd.

De verplichting voor alle nieuwe auto's betekent wellicht ook dat er weer automodellen gaan verdwijnen. Het inbouwen van zo'n complex systeem in een bestaand model dat toch al niet populair is en/of aan het einde van de levenscyclus zit, loont immers niet meer de moeite voor autofabrikanten. Vanuit 'de industrie' klinkt trouwens ook wel geklaag over dit soort verplichtingen, die een gigantisch deel van het ontwikkelingsbudget opslokken in toch al dure en lastige tijden.

Privacy

Bij een camera die volcontinu het gezicht van de bestuurder monitort, zijn er uiteraard ook tal van privacy-gerelateerde zorgen te bedenken. De officiële regels stellen dat ADDW moet functioneren zonder ‘biometrische persoonlijke gegevens’ van inzittenden te gebruiken. Het systeem mag dus niet de vorm van het gezicht of zelfs de gedragingen van passagiers opslaan, gebruiken of zelfs maar waarnemen, maar alleen bekijken of de bestuurder wel of niet is afgeleid. Of dat voldoende geruststelling is, mag iedereen uiteraard voor zichzelf bepalen.